ReadyPlanet.com
dot dot
การแต่งกายในยุคกรุงสุโขทัย

 

รังสิมันต์ มีเดีย

 

เกร็ดสาระจาก "จตุรัส"

 

 

สวัสดีครับ เกร็ดสาระจากจตุรัสวันนี้ เสนอเรื่อง "การแต่งกายในยุคกรุงสุโขทัย" ครับ
คุณผู้ฟังได้ฟังละครวิทยุอิ
งประวัติศาสตร์เราแล้ว คงจะจินตนาการตาม แต่บางท่านก็ยังนึกไม่ออกว่า คนในสมัยสุโขทัย เค้ามีรูปร่างลักษณะการแต่งกายเป็นอย่างไร ลองจินตนาการตามเราไปดูกันนะครับ
 

การแต่งกายบุรุษในสมัยสุโขทัย
ทรงผมมีหลายแบบครับ
๑. พระเจ้าแผ่นดิน ไว้ผมยาวมุ่นมวยไว้กลางศีรษ
ะ มีปิ่นปักหรือผ้าพันหรือโพกผ้า หรือประดับมงกุฎที่มีกรอบพระพักตร์หรือยอดแหลมตามยศศักดิ์
๒. พระเจ้าแผ่นดิน เกล้าผมเป็นห้าเกล้า โดยแต่ละเกล้าจะไว้ปลายปมห้
อยลงไปข้างหลัง
๓. เจ้านาย ทำผมแสกกลางรวบผมไว้ตรงท้าย
ทอย มีห่วงหรือเกี้ยวคล้อง
๔. เกล้ามวย มีดอกไม้ทองสนอบเกล้า จุฑาทอง ประวิตรทอง ธุรำทองประดับ เมื่อทำพิธีมงคลจะแต่งผมโดย
ใช้ใยชุมแสง(ต้นชุมแสง : สมุนไพรชนิดหนึ่ง ช้างในป่าชอบกินใบ รักษาโรคผิวหนังได้ดี) แซมซ้องผมทัดใบพฤกษาเวฬู หากประกอบพิธีพิรุณศาสตร จะสยายผมสำหรับอ่านโองการ
๕. ทหาร เกล้าผม สวมหมวกทรงกลม ด้านหลังมีชายผ้าปิดคอ หรือสวมหมวกชีโบ
๖. สามัญชน ไว้ผมยาว แสกรวบไว้ที่ท้ายทอย มีห่วงกลมคล้องตรงที่รวบ หรือไว้ผมสั้นหรือเกล้าผมเป
็นมวยเหนือศีรษะ มีผ้าโพกมวย
๗. เด็ก ไว้ผมจุก มีผ้าพันหรือมีปิ่นปักผม มีพริกเทศห้อยกับสายคาดเอวค
ตขึ้น นุ่งกางเกงหรือโจงกระเบน
เครื่องนุ่งห่ม
๑. สามัญชนไม่สวมเสื้อ หรือ หากสวมเสื้อ จะเป็นเสื้อแขนยาวผ่าอก มีผ้าคล้องไหล่ บุรุษชั้นสูงจะใช้ผ้าขาวเนื
้อละเอียดมาห่ม พาดบ่าหรือพาดไหล่ทั้งสองในการสมาทานศีลและกราบไหว้ด้วยผ้าเล็กหลก ส่วนศีรษะนั้น จะมีผ้าโพกและผ้าทรงที่นิยมอบด้วยเครื่องหอม(ธูปกำยาน) ก่อนนำมาใช้ หรือสวมเสื้อแขนสั้นคอสี่เหลี่ยม นุ่งกางเกงครึ่งน่อง แล้วนุ่งผ้าถกเขมร หรือหยักรั้งทับกางเกงอีกที ต่อมาประยุกต์เป็นนุ่งสั้นและทิ้งหางเหน็บ เรียกว่า กระเบนเหน็บ หรือนุ่งแบบโรยเชิง หรือนุ่งโจงกระเบนแบบสั้น มีผ้าคาดเอ็ว
๒. พระเจ้าแผ่นดิน ทรงผ้าโจงกระเบนทับสนับเพลา
คาดผ้าจีบที่บั้นเอวที่ทิ้งชายเป็นจีบอยู่ด้านหน้า แล้วคาดทับด้วยปั้นเหน่งหรือเข้มขัดเส้นใหญ่ หรือ ทรงสวมสนับเพลาขายาวหรือขาสั้นเหนือเข่า มีผ้าคาดเอว ดึงชายผ้ายาวเป็นจีบอยู่ด้านหน้า ส่วนผ้าพาดไหล่ มีหลากสี นิยมพาดคล้องให้ชายผ้าไปด้านหลัง หรือพาดบ่าข้างเดียว

การแต่งกายสตรีในสมัยสุโขทั
๑. ไว้ผมเกล้าเป็นมวยกลางศีรษะ
 มีพวงดอกไม้หรือพวงมาลัยสวมรอบมวย
๒. ไว้ผมแสกกลางโดยรวบผมไว้ท้า
ยทอย มีเกี้ยวหรือห่วงกลมรัดตรงที่รวบผม
๓. เกล้าเป็นมวยไว้กลางศีรษะเห
นือท้ายทอยขึ้นมา นิยมตกแต่งด้วยช้องผม และเสียบด้วยช่อดอกไม้ หรือพวงมาลัยสวมรอบมวยผม หากเป็นสตรีสูงศักดิ์ประดับศีรษะด้วยลอมพอก มีกรอบพระพักตร์หรือมงกุฎ
๔. ไว้ผมยาวประบ่า
๕. เด็ก ไว้ผมจุก มีผ้าพันหรือมีปิ่นปักผม มีจับปิ้งปิดอวัยวะเพศ เมื่อโตขึ้นจึงนุ่งผ้าซิ่น สวมเสื้อคอกลม
 

เครื่องนุ่งห่ม
๑. สตรีสูงศักดิ์สวมเสื้อรัดรู
ป แขนทรงกระบอกและห่มผ้าสไบเช่นเดียวกับสตรีที่ยังไม่แต่งงาน
๒. สามัญชน นุ่งผ้าซิ้นหรือผ้าถงยาวกรอ
มถึงข้อเท้า ผ้านุ่งทอจากฝ้ายไหม ยกดอกสีต่างๆ เช่น สีดำ แดง ขาว เหลือง เขียว ชื่อของผ้ามีหลายชื่อ เช่น สุพรรณพัสตร์ ลิขิตพัสตร์ จินะพัสตร์ ตะเลงพัสตร์ เทวครี นุ่งซิ่นตรงเอว หรือต่ำกว่าเอวลงมา คาดด้วยผ้าที่มีรอยจีบโดยห้อยปล่อยชายขมวดด้านหน้าลงมา ใช้ทั้งเข็มขัดและผ้าคาดเอวผูกแบบเหน็บชายพก สตรีที่แต่งงานแล้วมักรัดผ้าพับรอบอก หรือมักไม่ใส่เสื้อ
๓.
สตรีทั้งสูงศักดิ์และสามัญชนิยมเขียนคิ้ว แต่งเล็บ ไว้เล็บและลูบผมด้วยน้ำมันง
 

เครื่องประดับ 
บุคคลชั้นสูงนิยมใช้เครื่อง
ประดับที่ทำด้วยทองคำ ถม เงิน และอัญมณี ๗ สี เช่น ศิราภรณ์ ตุ้มหู แหวน สำหรับสตรีชั้นสูง มีทองปลายแขน แหวน ศิราภรณ์(เครื่องสวมศีรษะ) กรองศอ(เครื่องสวมคอ) กำไลข้อมือ ตุ้มหู ปั้นเหน่ง(สำหรับปั้นเหน่งนิยมทั้งสามัญชนและสูงศักดิ์)
 

เครื่องหอม
ใช้กระแจะ จวงจันทน์ น้ำมันหอมผัดหน้าและลูบตัวด
้วยแป้งสารภี
 

จะเห็นว่า การแต่งกายสมัยสุโขทัยจะไม่
ค่อยมีพัฒนาการที่รวดเร็วเท่าใดนักครับ ต่างกับสมัยนี้ ด้วยการพัฒนาการมักมีสาเหตุมาจากการคมนาคม สมัยโบราณ จะติดต่อกันที เดินทางจากเมืองหนึ่งไปอีกเมืองหนึ่ง ซึ่งอาจห่างกันเพียงไม่กี่สิบกิโลเมตร ก็จะต้องเดินทางกันไปเป็นวันๆ แต่ในยุคนี้ แค่โทรศัพท์กรี๊งเดียวก็ถึงกันแล้ว และยิ่งในโลกโซเชียลมีเดียด้วยแล้ว แค่ปลายนิ้วสัมผัสเพียงคลิ๊กเดียว ก็กระจายกันไปทั่วโลก การสื่อสารที่รวดเร็ว เมื่อมีใครเปลี่ยนการแต่งตัวหรือทำผม ก็จะมีการเลียนแบบกันต่อไปอย่างรวดเร็ว แต่เมื่อมีการสื่อสาร การคมนาคม การติดต่อกันไปมาที่ช้า ก็จะมีพัฒนาการในการแต่งตัวที่ช้าไปด้วย ทั้งนี้ ก็รวมถึงการพัฒนาการทางภาษา
 ฯลฯ ด้วยครับ
ติดตามเกร็ดสาระจาก "จตุรัส" กันต่อไปนะครับ
 
รอดูกันต่อไปว่า ผมจะนำเอาเกร็ดอะไรมาฝากกันอีกครับ
 

เครดิต: ภาพเขียนเลียนแบบจาก กรมศิลปากร ๒๕๑๑ : ๗๐, ๗๒, ๗๕, ๗๙, ๘๑

 

เกร็ดสาระจาก "จตุรัส"

 



เกร็ดสาระกับรังสิมันต์

รู้จักกับเมืองกำแพงเพชร
ราชวงศ์สุพรรณภูมิ
เกร็ดวันวิสาขบูชา
ชาวละโว้กับเสียมกุก
วงศ์ลวจังกราชกับพญามังรายและพญางำเมือง
การปกครองของแคว้นภูกามยาว
ทักษากับการสร้างเมือง article
ว่าด้วยเรื่องทิศหัวนอนในยุคโบราณ
จตุลังคบาท article
เล่าเรื่องเมืองหาง article
"ไก่เหลืองหางขาว" ไก่ชนพระนเรศวร article
ตำบลลุมพลี article
พระศรีเสาวราช หน่อกษัตริย์ที่ถูกลืม article
วิวัฒนาการของสถาปัตยกรรมสมัยกรุงศรีอยุธยา article
แผนภูมิราชวงศ์สุพรรณภูมิและวงศ์สุโขทัยสมัยพระนเรศวร article
เล่าเรื่องบ้านท่าเสา article
พระแสงปืนข้ามแม่น้ำสะโตง article
เล่าเรื่องเส้นทางตีฝ่าวงล้อมทัพพม่า article
บ่อเหล็กน้ำพี้ article



dot
สมัครสมาชิกรังสิมันต์
อีเมล :
รหัสผ่าน :
เข้าสู่ระบบอัตโนมัติ :
ตลอดไป 1 ปี
1 เดือน 1 สัปดาห์
1 วัน  
bullet ลืมรหัสผ่าน
bullet สมัครสมาชิก
dot
dot
รับข่าวสารจากรังสิมันต์

dot
dot
ค้นหาสิ่งที่ได้ ใช่สิ่งที่พบ

dot
dot
กองหนุน
dot
bulletพลตรีทนง ทรัพย์สอน
bulletอ.พเยาว์ เข็มนาค
bulletสมพงษ์ ตรีบุบผา
bulletอ.พงศกร จิรา
bulletฐานิศร์ จิรา
dot
ฟังและชมรายการ
dot
bulletฟังเล่าขานตำนานวีรชน online จ.-ศ.เวลา 17.30 น.
bulletชมสุวรรณภูมิโฟกัส online วันอาทิตย์ เวลา 17.30 น.
bullet"พระเวสสันดร มหาบุรุษแห่งหิมพานต์" โดย ผศ. รท. ดร.บรรจบ บรรณรุจิ เสียงโดย "รังสิมันต์"
bulletฟังละครวิทยุ "รังสิมันต์" เรื่อง "วิญญาณนางทาส"
dot
ชมรายการสุวรรณภูมิโฟกัสย้อนหลัง
dot
dot
ข่าวสารรังสิมันต์
dot
bulletรังสิมันต์รับประทานรางวัลพิฆเนศวร
bulletรังสิมันต์รับรางวัลกินรีทอง
bulletบรรยากาศอำลารวมใจไทยเป็นหนึ่งในห้องส่ง
bulletทริ๊ปสุดท้ายกับรายการ "รวมใจไทยเป็นหนึ่ง"
bulletสัมภาษณ์ rungsimun.com ละครวิทยุบนโลกออนไลน์
bulletเบื้องหลังเพลงมหากาพย์แห่งอโยธยา
bulletประมวลภาพงานแถลงข่าวมหากาพย์แห่งอโยธยาค่ะ
bulletประมวลภาพย้อนรอยละครครั้งที่1
bulletประมวลภาพงานเปิดตัวพระเวสสันดร
bullet*รังสิมันต์บุกคลื่นต่างจังหวัด*
bulletกระแสละครวิทยุรังสิมันต์ 2549-2550
bulletกระแสละครวิทยุรังสิมันต์2547
dot
ร่วมแสดงความคิดเห็น
dot
bulletต่อความยาวสาวความยืด
dot
ฟังละครย้อนดูภาพ
dot
bulletตามรอยสมเด็จพระนเรศวรมหาราช
bulletชมโบราณสถานเมืองพิษณุโลก
bulletชมโบราณสถานกรุงศรีอยุธยา
bulletชมโบราณสถานกรุงสุโขทัย
dot
Link ทั่วไป
dot
bulletรังสิมันต์แฟนเพจ
bulletจังหวัดพระนครศรีอยุธยา
bulletเที่ยวอยุธยา
bulletจังหวัดสุโขทัย
bulletจังหวัดอุตรดิตถ์
bulletHotmail
bulletyahoomail
dot
รวมลิงค์รังสิมันต์
dot


คลิ๊กเพื่อชมสารคดีไหว้พระ 99 วัด อยุธยา
ตัวอย่าง วีดีโอคลิป สารคดีมหากาพย์แห่งอโยธยา โดย "รังสิมนต์"
ดูมิวสิควีดีโอเพลงอโยธยา ต้องการดูภาพเต็มจอ ให้ดับเบิ้ลคลิ๊กที่ภาพ เพื่อขยาย
เทปสุดท้ายรายการ "รวมใจไทยเป็นหนึ่ง" โดย ทีมงานรังสิมันต์


Copyright © 2010 All Rights Reserved.
Blog Rungsimun
Rungsimun Media Co.,Ltd. 3141/1 Sukhumwit Rd. Bangna Bangna Bangkok 10260 Tel: (66) 0-2747-6932 Fax: (66) 0-2743-7045 email address : info@rungsimun.com